3.2. Het middelste tandwiel: de organisatie achter de gemeenschapsmunt

Wie is betrokken partij?

Dit handboek gaat over gemeenschapsmunten die worden opgezet door lokale besturen of organisaties. Zij zijn de initiatiefnemer. Maar om de munt te runnen, is teamwerk nodig met alle partners die belang hebben bij het doel, of die kunnen helpen met het muntontwerp.

De initiatiefnemer is vaak een lokale krachtige speler met een uitgesproken belang in de gemeenschapsmunt. Meestal neemt die de eindverantwoordelijkheid en de regierol op zich.

[info] Voorbeelden van initiatiefnemers

  • Gemeenten of gemeentelijke diensten (op vlak van welzijn, sport en recreatie, cultuur …) die alle burgers meer willen bereiken voor het realiseren van hun beleidsdoelen
  • Organisaties die mantelzorg en vrijwilligerswerk willen stimuleren
  • Zorginstellingen: diensten voor thuiszorg, woonzorgcentra, ziekenhuizen, wijkgezondheidscentra
  • Ziekenfondsen die preventie hoog op de agenda zetten en de zorg beter willen spreiden
  • Scholen die leerlingen of studenten willen stimuleren om elkaar te helpen met de studie
  • Opbouw- en welzijnsorganisaties die doelgroepen blijvend bij de buurt willen betrekken
  • Sociale huisvestingsmaatschappijen die zorg voor een aangename omgeving willen stimuleren

Het partnerschap rond een gemeenschapsmunt omvat alle organisaties die bij de munt belang hebben of kunnen bijdragen tot een goed muntontwerp. Cruciaal is dat het partnerschap goed aansluit bij de lokale problematiek, en dat alle relevante lokale actoren van de partij zijn. Als het belangrijkste doel zorg voor senioren is, zal het partnerschap er anders uitzien dan als je mikt op de leefbaarheid van kwetsbare buurten. De partners overleggen samen over het meest geschikte ontwerp voor de munt. Dat biedt de beste garantie voor een kwaliteitsvolle uitvoering.

Beeld: Organisatie achter de munt en partners

Welke rolverdeling werkt het beste?

Al deze partners zorgen er samen voor dat de gemeenschapsmunt een lokaal draagvlak vindt en het beste ontwerp krijgt. Je kunt daarbij vijf rollen onderscheiden.

  1. De stuurgroep bepaalt de visie en de randvoorwaarden voor de munt, beslist over de plannen en begroting, en volgt de uitvoering op. Soms wordt er al van bij de start een aparte rechtsvorm opgericht, bijvoorbeeld een vzw of coöperatie, die contractuele verplichtingen op zich neemt en de financies beheert.
  2. Het implementatieteam staat in voor de uitvoering van de plannen binnen de voorziene tijd en budgetten. De kwaliteit van het implementatieteam is de belangrijkste factor voor het succes van de gemeenschapsmunt.
    • Het team staat onder leiding van een projectmanager die aan de stuurgroep rapporteert.
    • De teamleden zijn bij voorkeur afkomstig uit de partnerorganisaties. Samen moeten ze alle aspecten overzien die nodig zijn om de munt te implementeren (ICT, communicatie, juridische kaders …).
    • Verder maken ook bemiddelaars deel uit van het team. Ze hebben een goede kijk op hoe de dingen op het terrein lopen, wie er nog onvoldoende mee is, en hoe het systeem verbeterd kan worden.
    • Ook deelnemers moeten bij het team worden betrokken; zij weten bijvoorbeeld welke communicatie wel of niet zal aanslaan, en hoe de munt wervend gemaakt kan worden.
  3. Bemiddelaars spelen in een gemeenschapsmunt een niet te onderschatten rol. Ze helpen burgers bijvoorbeeld om zich als deelnemer te registreren, hun vraag en aanbod op het online platform te plaatsen, transacties op hun rekening uit te voeren of verdiende punten in te ruilen voor goederen of diensten. Ook speuren ze de website van de munt af naar vraag en aanbod, en brengen proactief de deelnemers met elkaar in contact. Het kan gaan om een beroepskracht uit een partnerorganisatie, of om vrijwilligers die door een professional worden ondersteund. Zijn ze uit de buurt afkomstig, dan winnen ze snel het vertrouwen van de bewoners, en durven (nieuwe) deelnemers hen makkelijk aanspreken voor hulp.
  4. Voor specifieke opdrachten kan het team ook beroep doen op externe experts en onderaannemers.
    • Experts in gemeenschapsmunten bieden tweedelijns hulp, vorming en andere ondersteuning aan het team of aan de stuurgroep.
    • Een communicatiebureau staat in voor online en offline communicatie.
    • Juristen garanderen dat de gemeenschapsmunt afgestemd is op wet- en regelgeving.
    • ICT-diensten leveren het betaalplatform, de website en andere informatica.
    • Een verzekeringsmaatschappij dekt de risico’s voor de deelnemers.
    • Een onderzoeksbureau of hogeschool staat in voor monitoring en evaluatie.
  5. Voor de implementatie van de munt zijn tenslotte ook contactpunten nodig, eerstelijns helpdesks waar deelnemers terecht kunnen om zich in te schrijven en hun vraag of aanbod te posten (administratiepunt), hun transacties te registreren, of biljetten en jetons op hun rekening te zetten of af te halen (wisselkantoor) en/of om hun punten in te ruilen (verzilverloket). Het kan gaan om een apart loket voor de munt, maar nog beter zijn gespreide locaties, bijvoorbeeld in een buurtcentrum, woonzorgcentrum, wijkgezondheidscentrum of bibliotheek. Als een contactpunt bij een van de partners niet mogelijk is, kun je ook hiervoor aan onderaanneming denken.

results matching ""

    No results matching ""